Rahmi M. Koç Müzesi, Türkiye’de ulaşım, endüstri ve iletişim tarihine adanmış ilk önemli müze olarak, dünyadaki nadir endüstri tarihi örneklerini koleksiyonuna eklemeye devam ediyor. Hollanda’daki Het Van Osch Museum’un buhar ve gaz motorları koleksiyonu, İstanbul’da Tersane Binası’nda ziyaretçilerin ilgisine sunuldu.
Müze, 15 binin üzerinde objeden oluşan envanterini Van Osch Müzesi Koleksiyonu ile zenginleştirerek dünya endüstri tarihine önemli bir değer katıyor. 1840’lardan 1970’lere uzanan dönemi kapsayan koleksiyon, sanayi tarihine yeni bir bakış açısı getiriyor.
Koleksiyonun öne çıkan parçaları arasında şunlar yer alıyor:
Üç genleşmeli gemi makineleri, yatay ve dikey buhar motorları
Erken dönem içten yanmalı motor örnekleri ve “Vur-kaç tipi” gaz motorları
Étienne Lenoir tarafından 1860 civarında geliştirilen, döner valfli ilk ticari içten yanmalı motor modeli olan Lenoir gaz motoru
yüzyıl boyunca mühendislik eğitiminde kullanılan, yüksek işçilik ve hassas döküm tekniği ile ünlü Stuart Turner modelleri
Evleri aydınlatan motorlar
Koleksiyonun dikkat çeken diğer parçaları arasında, İngiliz Marshall and Sons firmasının ürettiği 1/3 ölçekli seyyar buhar makinesi ve 1898’de Almanya’nın Magdeburg kentinde Langensiepen & Co tarafından üretilen motor yer alıyor. Bu motor, gün boyunca fabrika değirmenine güç sağlarken, akşamları kayışı jeneratöre bağlanarak çevredeki evleri aydınlatmak için kullanılıyordu.
Endüstri tarihine bütüncül bakış
Het Van Osch koleksiyonu, 1898–1943 yılları arasında üretilmiş, 1.5 beygirden 12 beygire kadar değişen içten yanmalı makineleri kapsıyor. Su pompalamadan tahıl öğütmeye, değirmen ve testere çalıştırmadan jeneratör tahrikine kadar pek çok işlevde kullanılan bu makineler, sanayi tesisleri, madenler ve demiryolu atölyelerinde teknolojik dönüşümü ve mühendislik evrimini somut örnekler üzerinden gösteriyor.
Rahmi M. Koç Müzesi, bu özel koleksiyon ile buhar gücünden içten yanmalı sistemlere uzanan endüstri tarihini, yüksek işçilik ve işlevsel tasarım açısından ziyaretçilerine aktarıyor.
